Ritchie Blackmore

'Het meeste wat ik doe, is rotzooi'


ALS ER IEMAND IN DE POPMUZIEK BEKEND STAAT ALS EEN LASTIGE jongen, dan is het wel Richard Blackmore, vroeger gitarist in een van de meest legendarische hard-rockgroepen, Deep Purple, en nu al weer zo'n vijf jaar met zijn eigen groep Rainbow in de weer.. Als Ritchie in het nieuws komt, betreft het vaak wisselingen in de samenstelling van zijn groep of moeilijkheden met de pers, andere musici of mensen uit de platenbusiness. Is hij nu echt zo'n dwarsligger, of stelt hij misschien hoge eisen aan de mensen met wie hij werkt? Feit is dat Ritchie Blackmore in ieder geval precies doet waar hij zin in heeft en zich weinig aantrekt van anderen. Zo gebeurt het regelmatig dat hij tijdens tournees alleen reist en soms zelfs in een ander hotel logeert dan de rest van zijn groep. En het lijkt ook wel of deze gewoontes besmettelijk zijn, want toen Rainbow onlangs in Nederland was voor twee optredens, arriveerden de heren allemaal in een eigen, peperdure Mercedes. Maar misschien is dat wel Black more's voorwaarde om Rainbow in stand te houden.

TIJDENS HET BEZOEK AAN NEDERLAND bleek Ritchie Blackmore in een uitstekende stemming te zijn. Dat was wel prettig, want zoals hij van tevoren al meegedeeld had, zou er geen sprake zijn van interviews tijdens de Europese tournee en wilde ik een kans maken, hem van gedachten te laten, veranderen, dan was een goede bui toch wel het minste. En toen ik de meester op een zorgvuldig gekozen moment dan ook aanschoot met het verzoek om een gesprek, zei hij onmiddellijk dat het geen enkel probleem was. Dát had ik nu ook weer niet verwacht.

- De meest brandende vraag die de fans bezig houdt, is, waarom er binnen Rainbow toch zo veel personeelswisselingen plaatsvinden.

'Dat kan ik wel begrijpen en ik vind het ook best goed om dat eens uit te leggen. Daarvoor moet ik eerst iets over mezelf vertellen, anders wordt het misschien toch nog verkeerd uitgelegd. Het feit dat ik in de muziek bezig ben, is voor mij persoonlijk soms heel moeilijk te aanvaarden. Het brengt me vaak in verwarring. Ik weet namelijk niet of, hetgeen ik doe, ook datgene is wat ik eigenlijk WIL doen. Ik speel gitaar in een hard-rockgroep en dat probeer ik zo goed mogelijk te doen, maar ik twijfel ontzettend vaak of ik eigenlijk niet iets anders zou moeten doen.

En op de momenten dat ik ervan overtuigd ben dat het goed is, waarmee ik bezig ben, word ik nogal eens geplaagd door de vraag of ik het wel goed genoeg doe, kortom, op het gebied van muziek ben ik erg onderhevig aan stemmingen en dientengevolge soms wel eens onberekenbaar in mijn gedragingen. Het is een soort schizofrenie: voortdurend staan er in mijn hoofd twee volkomen verschillende meningen tegenover elkaar en dat is voor de mensen in mijn omgeving vaak erg lastig. Ik stel in de groep bepaalde eisen en daar moet aan voldaan worden. Dat ik tot nu toe vrij veel mensen versleten heb, is jammer, maar dat kon niet anders. Ik verwacht dat er hard gewerkt wordt en dat ieder lid zijn inbreng optimaal vervult.'

- Hoe is je gemoedstoestand over het algemeen sinds de elpee Down To Earth?

'In tegenstelling tot bijvoorbeeld de elpee Rainbow Rising wilde ik nu eens niet bewijzen wat ik allemaal kan op de gitaar, maar meer een plaat maken met het accent op de songs. Er staan weinig solo's op en ik heb ook zeker niet mijn best gedaan om vreselijk goed gitaar te spelen of zo. Het opnemen van die plaat was ook zo problematisch, want we hadden geen zanger en geen bassist. Het was erg moeilijk om de groep bij elkaar te houden, want we zaten daar maar in dat kasteel in Frankrijk en er gebeurde niets. We probeerden wel nummers te schrijven, maar omdat we niet wisten wie de zanger zou worden, was dat heel moeilijk. Wekenlang deden we de hele dag niets anders dan biljarten, tafeltennissen en drinken. Cozy lag soms dagen lang onder zijn auto en ik probeerde me te verdiepen in de historie van het kasteel, maar er kwam niets uit onze handen. Wel lieten we zangers en bassisten langskomen voor auditie, maar dat leverde steeds niets op en dat kwam de sfeer bepaald niet ten goede. 'Uiteindelijk hebben we toch met Roger als bassist vrijwel alle basistracks opgenomen, want het verblijf daar kostte 4000 gulden per dag en het was duidelijk dat er iets moest gebeuren.

'Het probleem van de zanger werd zelfs zo groot, dat we op een goed moment tekeningen begonnen te maken van hoe onze nieuwe zanger er uit zou moeten zien. En toen ik een keer 's ochtends beneden kwam, zei ik tegen de jongen in de keuken dat ik mijn eieren vandaag zachtgekookt wilde, met toast en sinaasappelsap, waarop die jongen bleek stamelde dat hij de nieuwe zanger was, de vijfendertigste of zo. Maar goed, via een bandje met Only One Woman van The Marbles vonden we uiteindelijk Graham en hij was onze redding. Het is achteraf een wonder dat er uit die puinhoop nog een plaat en een band is voortgekomen.'


DRONKEN


- Om welke reden was Graham zo geschikt voor Rainbow?

We hadden een ingenieuze test opgezet. Van tevoren moesten de jongens, die op auditie kwamen, het nummer Mistreated instuderen. Meestal kwamen ze niet verder, maar als ze het eind haalden, was onze troef het nummer Eyes Of The World, want daarin moest de zanger twee octaven zingen. En daar had Graham totaal geen moeite mee.'

- Toen is de elpee opgenomen en zijn jullie naar Amerika vertrokken voor een tournee. Was dat geen probleem voor Graham, die jaren niet op een podium had gestaan?

'Dat weet ik niet, want ik was stomdronken, hahaha. Nee, dat ging heel goed. Tijdens de opnamen in de studio had ik gemerkt dat hij het op het podium heel goed zou doen. Maar omdat Amerika altijd al erg moeilijk is geweest voor Rainbow en we nu nog met een nieuwe line-up aankwamen ook, was ik erg zenuwachtig en had ik veel te veel gedronken.'

- Kun je dan wel goed spelen?

'Ja, zonder meer; ik speel zelfs beter. Dat heeft weer te maken met die twee Ritchie Blackmore's in mijn hoofd: de één is stomdronken, maar de ander weet precies wat hij doet. Ik vertel je echt geen onzin hoor, want als ik met iemand zit te praten, luister ik onwillekeurig altijd naar andere gesprekken die om mij heen worden gevoerd. Daar kan ik gewoon niets aan doen; het komt waarschijnlijk door het feit dat ik ontzettend achterdochtig ben.'

- Ben je dat van huis uit of ben je door schade en schande zo geworden?

'Het komt door de muziekbusiness; daar lopen zo ongelooflijk veel boeven en oplichters rond dat ik vrijwel niemand meer vertrouw. Daarom vinden ze me ook niet zo'n aardige jongen, maar dat is hun eigen schuld, want als je in deze business niet behoorlijk voorzichtig bent, word je genaaid waar je bij staat. Dat heb ik wel ondervonden in de loop der jaren.'

- Het oeuvre van Rainbow zou je in twee categorieën kunnen verdelen: enerzijds het heel heavy en zeer instrumentale Rainbow Rising-achtige deel, anderzijds het deel waarbij het accent meer op de songs ligt, zoals op Down To Earth en Long Live Rock & Roll. Ook de groep fans schijnt zo verdeeld te zijn. Wat vind je daar zelf van?

'Ik heb geconstateerd dat we de laatste drie jaar veel meer fans gekregen hebben, die Rainbow goed vinden om de meer melodieuze songs en dat vond ik wel opmerkelijk. Kijk, ik was destijds buitengewoon tevreden met het Rainbow Rising-album, want ik vond het zonder meer het beste dat ik ooit gedaan had. Maar aan de andere kant frustreerde het me des te meer, omdat die plaat helemaal niet op de radio gedraaid werd. Vooral het nummer Stargazer is naar mijn smaak in alle opzichten perfect, maar omdat het langer duurt dan drie minuten en omdat er geen meezingrefrein in zit, is het niet geschikt voor radio. Die maatstaven zijn zo vastgeroest, daar kun je niets aan veranderen en dus heb ik toen binnen de grenzen van mijn persoonlijke smaak het roer van Rainbow enigszins om moeten gooien. Want ik wil dat Rainbow ook op de radio komt; het heeft een grotere platenverkoop tot gevolg en dat is voor mij toch een soort tastbare erkenning en die heb ik nu eenmaal nodig. Die uitdaging werd voor mij een prestigekwestie.'


COMMERCIE


- Daarom heb je op Down To Earth het enigszins commerciële Since You Been Gone opgenomen?

'Ja, dat is een bewuste singlekeus geweest. Mijn manager kwam er opeens mee aan en ik vond het een uitstekend nummer voor ons om als single uit te brengen. Het origineel van Russ Ballard heb ik nog nooit gehoord; op het bandje dat mijn manager meebracht, stond het in de uitvoering van Clout. Veel later heb ik het ook nog eens gehoord van Head East, maar dat vind ik niet zo'n goede versie. Eigenlijk hadden we het met Long Live Rock & Roll ook geprobeerd, maar met dat nummer hadden we ook in het achterhoofd dat het een soort Rainbowvolkslied zou kunnen worden en ik geloof dat we daar wel in geslaagd zijn.'

- Het succes in Amerika lijkt nu eindelijk te komen, maar dat heeft wel even geduurd. Heb je enig idee hoe dat komt?

'Als je de zaken in Amerika goed wilt aanpakken, moet je er minstens acht maanden per jaar toeren, anders lukt het niet. Maar dat is voor Rainbow onmogelijk, omdat we met name in Europa en Japan behoorlijk populair zijn en daar ook graag willen optreden. De andere manier om het in Amerika te maken is een singlehit, zoals ik al zei en dáár hebben we nu ons succes aan te danken, want Since You Been Gone is een flinke hit geworden.'

- Is Amerika dan zó belangrijk voor je?

'Ja, juist omdat het voor de muziek die Rainbow maakt zo moeilijk is om aan de bak te komen. Het is die uitdaging waar ik daarstraks al over sprak. De enige band die ongeveer hetzelfde genre speelt en veel succes heeft, is Van Halen. Ze willen in Amerika wel hardrock, maar dan in de stijl van Foreigner en Boston, heel gepolijst en gladjes. Dingen als Stargazer en Gates Of Babylon vinden ze daar veel te ruig. Ze hebben me vanuit Amerika vaak onder druk gezet om wat commerciëlere muziek te maken en er zijn momenten geweest dat ik daaraan wilde toegeven, maar de echte fans smeken me om juist niet op de commerciële toer te gaan en meer platen als Rainbow Rising te maken. Dat brengt me vreselijk in verwarring. Het bewandelen van een soort tussenweg zal wel het beste zijn, maar zelfs daar twijfel ik vaak aan, hahaha.'

- Je had het over Van Halen. Vind je dat een goede groep?

'Eddie van Halen, de gitarist, vind ik heel erg goed. Hij heeft veel talent en prima ideeën en ik hoop dat hij zijn leven niet ruïneert door een overmatig gebruik van drugs, want daar neigt hij wel toe; in veel opzichten doet hij me aan Tommy Bolin denken, die dood is gegaan omdat hij in een veel te korte tijd veel te veel meemaakte. Ik hoop dat Eddie zijn verstand er een beetje bij houdt. De muziek van Van Halen vind ik nogal moeilijk om naar te luisteren, omdat ik die zanger niet zo zie zitten. Hij maakt op het podium wel een show die behoorlijk aanslaat bij het publiek, maar dat is niet mijn kop thee. Ik heb ze een keer zien optreden vóór ze bekend waren, in een kleine club in Hollywood, maar toen vond ik het niet veel; zelfs de gitarist was me toen niet opgevallen en ik ben voor het eind weggegaan.'

- Waarom heb je Roger Glover eigenlijk voor Rainbow gevraagd? Jij was toch degene die Roger destijds uit Deep Purple gezet heeft?

'Ja, dat is zo. Hoe weet je dat eigenlijk?'

- Dat heb ik een keer in een interview gelezen.

'Ik heb het inderdaad één keer aan een journalist verteld, hoewel ik dat niet van plan was. Maar goed, het is waar. Toen Ian Gillen uit Deep Purple stapte, wilde ik orde op zaken stellen en de groep een soort nieuwe start laten maken. David Coverdale kwam er toen bij, maar dat leek me niet genoeg; ik was in de veronderstelling dat de spanningen niet alleen door Gillan, maar ook door Roger veroorzaakt werden en toen heb ik tegen de andere jongens gezegd dat ik er ook uit zou stappen, tenzij ze Roger zouden ontslaan. Ik had toen al plannen gemaakt om een trio te beginnen met Phil Lynott van Thin Lizzy en Ian Paice, maar ze hebben Roger ontslagen en ik bleef. Ik ben een vreselijke hypocriet, want vorig jaar heb ik hem voor de produktie van Down To Earth gevraagd. We hebben toen een paar keer over die affaire gesproken en de zaak bijgelegd. Daar ben ik hem heel dankbaar voor. Ik hoorde toen ook voor het eerst dat hij veel kwader was geweest op Jon Lord en Ian Paice dan op mij, omdat hij juist met die twee jongens goed op kon schieten en er niets van begreep toen zijn vrienden naar MIJ luisterden en HEM lieten vallen. Later merkte ik dat de spanningen helemaal niet door Roger veroorzaakt waren en kreeg ik ontzettend spijt van wat ik had gedaan. Eigenlijk waren Roger en ik de hardste werkers in Deep Purple, maar dat besefte ik te laat. In die nieuwe start had ik me trouwens ook vergist, want met Coverdale en Glenn Hughes ging het een tijdje goed, maar het eind kwam voor mij al snel in zicht. Een elpee als Burn vind ik nog steeds goed, maar Stormbringer is een onder zware druk door vijf egotrippers in elkaar geflanst werkje. Een nummer als Hold On vind ik afschuwelijk. Deep Purple was geen groep meer, maar een samenraapsel van vijf eigenwijze individuen. Niemand was bereid om ook maar één concessie aan een ander te doen en het werd langzamerhand een puinhoop. De anderen wilden ook liever soul-achtige rock gaan spelen en dat wilde ik beslist niet en toen ben ik ermee gekapt om een eigen groep te beginnen.'

- Toen ben je met de groep Elf in zee gegaan.

'Klopt. Ik kende ze omdat ze vaak het voorprogramma van Deep Purple deden en ik vond Ronnie Dio een uitstekend zanger. Toen ik nog in Deep Purple zat, was ik al eens met ze in de studio geweest om het nummer Black Sheep Of The Family op te nemen; dat nummer was in 1970 door de groep Quatermass geschreven en ik had het altijd al willen opnemen, maar in Deep Purple werd het steeds afgewezen. Dus toen ik een band nodig had, werd het automatisch Elf. Pas nadat ik de eerste elpee, Ritchie Blackmores Rainbow, had opgenomen, heb ik iedereen ontslagen behalve Ronnie en ben ik naar betere musici gaan zoeken. En daar zal ik nooit mee klaar zijn, vrees ik.'


MOORDENAAR


- Ben je nog steeds geïnteresseerd in middeleeuwse muziek?

'Ja, maar niet meer zo fanatiek als een paar jaar geleden. Tegenwoordig verdiep ik me ook in klassieke muziek en vooral de viool heeft mijn speciale aandacht. Toen ik de solo moest doen voor Gates Of Babylon, heb ik de begeleidingspartij helemaal voor violen geschreven. Met die schema's voor mijn neus heb ik die solo gespeeld en dat ging zo goed, dat die bewuste solo de allerbeste is die ik ooit gespeeld heb. Maar we hadden het over middeleeuwse muziek: ik ben vooral erg geïnteresseerd geraakt in het hele leven in die tijd. Dat fascineert me enorm.'

- Zou je in die tijd geleefd willen hebben?

'Ik heb in die tijd geleefd. Tussen 1450 en 1550 bespeelde ik de luit aan het Russische hof. Hoe ik dat weet?

Ik doe heel vaak séances om met mensen uit die tijd te kunnen praten en vrienden van me, die dat ook wel eens wilden doen, hebben het voor me ontdekt. Het enige vervelende is dat ik in die tijd ook een paar mensen vermoord heb en sinds die vrienden dat weten, zijn ze heel wat voorzichtiger met me geworden.'

- Luister je thuis wet eens naar andere hard-rockgroepen?

'Nee, vrijwel nooit. Ik hoor wel eens wat op de radio, maar thuis draai ik alleen klassieke muziek. Abba draai ik ook vaak, want dat vind ik een perfecte popgroep. Die muziek zit zo goed in elkaar, dat het voor mij zo'n beetje het beste is op popgebied. Maar in feite heeft alleen klassieke muziek enige waarde voor me, want daarbij vergeleken is mijn eigen muziek grotendeels rotzooi. Een paar dingen kunnen er nog mee door, maar vergeleken met sommige klassieke muziek is het meeste wat ik doe slechts tijdverspilling.'

- Noem eens een paar dingen uitje muzikale carrière die er mee door kunnen.

'Highway Star vind ik goed, het grootste deel van de elpee Machine Head, sommige nummers van In Rock, Catch The Rainbow.... eh, Mary Long vind ik ook heel goed, en natuurlijk Stargazer en Gates Of Babylon. En ook een nieuw nummer dat we pas opgenomen hebben voor de b-kant van All Night Long, Weissheim. Het is een instrumentaal nummer en ik ben er zeer tevreden mee. Maar dat is het wel zo'n beetje; de rest is in feite niet de moeite waard. Het is ook eigenlijk helemaal niet goed dat muziek op platen opgenomen wordt. Het zijn van die momentopnamen, waarvan je later vindt dat je het heel anders had moeten doen. Volgens mij is het feit dat er platen gemaakt worden de grootste belemmering voor de ontwikkeling van de rockmuziek.'


© Kees Baars, Muziekkrant Oor - 27 February 1980
Photos Ritchie Blackmore 1980: © Kees Tabak